Dlaczego nie kwitną różaneczniki


Różaneczniki i azalie należące do wspólnego rodzaju Rhododendron to rośliny bardzo kapryśne i często błędy uprawowe manifestują całkowitym brakiem kwitnienia. Zdarza się to szczególnie często u zimozielonych różaneczników. W jaki sposób uniknąć przykrych niespodzianek i cieszyć się w maju pięknem tych roślin:


Zakup roślin

Różaneczniki i azalie nie są tanie. Za ładne, rozrośnięte, kwitnące egzemplarze zapłacimy minimum kilkadziesiąt złotych (szczególnie za różaneczniki). Często próbujemy oszczędzić i kupujemy rośliny z przeceny, po sezonie, z nieznanych źródeł. W przypadku rododendronów taka praktyka jest absolutnie nieopłacalna. Tylko zdrowe egzemplarze, o ładnej korze, ciemnozielonych liściach i nabrzmiałych zdrowych pąkach dadzą nam gwarancję dobrego startu rośliny. Nigdy nie kupujmy też roślin z gołym korzeniem.


Wybór miejsca
Rhododendronpark Kromlau, Niemcy – doskonały klimat do wzrostu i kwitnienia różaneczników
Rhododendronpark Kromlau, Niemcy – doskonały klimat do wzrostu i kwitnienia różaneczników i azalii

Rododendrony są roślinami leśnymi i najlepiej czują się na działce leśnej. Jeżeli takowej nie posiadamy, musimy im zapewnić warunki zbliżone do ich naturalnego siedliska. Wybieramy stanowisko lekko ocienione, jeżeli pod drzewami to tylko tymi głęboko korzeniącymi się i nadmiernie nie zacieniającymi. Głęboki cień powoduje z kolei nadmierne wyciąganie się roślin, osłabienie wzrostu i kwitnienia. Natomiast niskie, drobnolistne i drobnokwiatowe różaneczniki stosowane do ogrodów skalnych  (np r. alpejski, r. kaukaski) doskonale rosną i kwitną na stanowisku w pełni nasłonecznionym.

Gleba powinna być kwaśna, więc przy sadzeniu do dołka należy dosypać kwaśnego torfu i/lub drobnej kory sosnowej (pH optymalne dla rododendronów to 4-5). Zbyt zasadowa gleba to jedna z przyczyn chorób fizjologicznych rododendronów (np chloroza liści) i słabego kwitnienia lub jego braku.

Rhododendronpark Kromlau, Niemcy – doskonały klimat do wzrostu i kwitnienia różaneczników. Zdj. P.M.

Najlepiej gdy miejsce dla rododendronów jest wilgotne i chłodne. Klimatu naszej działki nie zmienimy, ale musimy pamiętać o częstym podlewaniu roślin, szczególnie w czasie upałów, a także jesienią do momentu nastania mrozów. Jeżeli w naszym ogrodzie mamy zbiornik wodny (staw, oczko, strumyk), to należałoby gdzieś w pobliżu znaleźć miejsce dla naszych rododendronów. W miejscu suchym, w pełni nasłonecznionym, narażonym na wysuszające zimowe wiatry, kwitnienie rododendronów z każdym rokiem będzie coraz słabsze, albo w ogóle go nie będzie. Pamiętajmy też o ściółkowaniu kwaśną ściółką płytkich korzeni rododendronów.


Zimowanie
Różaneczniki zacieniowane lepiej znoszą mroźne, słoneczne zimy

Dobre zimowanie jest niezwykle ważne szczególnie w przypadku różaneczników. Mają one zimozielone, bardzo duże liście, które w czasie mroźnej, suchej pogody zimą bardzo intensywnie wyparowują wodę (transpiracja). Doprowadza to do ogromnego osłabienia rośliny, a nawet do jej wypadnięcia. Osłabiona roślina nie jest w stanie wyżywić wiosną pąków kwiatowych i rozpoczyna kolejny sezon od regeneracji pozimowych zniszczeń. Dlatego gatunki zimozielone powinny być sadzone w miejscach osłoniętych od silnych wiatrów, powinny być przed zimą intensywnie podlewane i dodatkowo ocieniane przepuszczalną światło tkaniną (agrowłóknina, siatka cieniująca itp). Pamiętajmy, że mamy roślinę zacieniować, a nie „ogacić” przed mrozem! Podczas bardzo srogich zim mogą także ucierpieć pąki kwiatowe zawiązane latem na następny sezon, dlatego  okrycie ocieniające liście może być jednocześnie ochroną przed przemarzaniem pąków kwiatowych. Różaneczniki powinny więc być co roku okrywane przed nadejściem silniejszych mrozów (jedynie rejony Polski północno-zachodniej są dogodne do zimowania różaneczników bez okrycia). Więcej na temat zimowania krzewów zimozielonych w artykule: Jak przygotować krzewy do zimowania.


Wyłamywanie przekwitniętych kwiatostanów
Wyłamany (nie przycięty) przekwitnięty kwiatostan
Wyłamywanie przekwitniętych kwiatostanów może być pracochłonne przy tak obficie kwitnących krzewach

Rododendrony nie znoszą cięcia, ale wymagają corocznego wyłamywania (bez użycia narzędzi) przekwitniętych kwiatostanów. Ma to na celu, poza względami estetycznymi, wzmocnienie rośliny poprzez niedopuszczenie do zawiązywania nasion. Wyłamywanie jest zabiegiem bardzo prostym, kwiatostany bez problemu „odchodzą” od pędu. Jest to jednak praca bardzo żmudna, szczególnie przy dużym obficie kwitnącym krzewie.


Odpowiednie nawożenie

Rośliny lepiej kwitną, gdy w czasie tworzenia pąków i kwitnienia są nawożone mniejszą ilością azotu na rzecz fosforu i potasu. Dlatego nie ładujmy w nasze rododendrony ogromnych dawek azotu (tym bardziej, że najczęściej są to saletry odkwaszające glebę), jeżeli już to poczęstujmy je np superfosfatem lub siarczanem. Albo zastosujmy specjalny nawóz dla roślin wrzosowatych, który jednocześnie zakwasi glebę i dostarczy w odpowiedniej ilości NPK. Rododendrony bardzo dobrze reagują też na nawożenie organiczne, można stosować podlewanie rozcieńczoną gnojówką lub ściółkować dobrze przerobionym obornikiem. Warto również wykorzystać ziemię kompostową wyprodukowaną w ogrodzie – ta nigdy nie zaszkodzi, a na pewno pomoże.


Choroby i szkodniki

Wiadomo, że rośliny zaatakowane przez patogeny lub szkodniki będą słabsze i mogą w ogóle nie kwitnąć. Rododendrony należą do roślin chętnie opanowywanych przez niechcianych gości. Do najgroźniejszych chorób, które zmuszają ogrodnika do wyrzucenia roślin należy fytoftoroza wywoływana grzybem Phytophthora. Często pojawia się też mączniak prawdziwy (biały nalot na liściach), plamistość liści (okrągłe brunatne plamy) oraz powłocznik azaliowy (barwne narośla na liściach). Choroby te można zwalczać dostępnymi na rynku fungicydami. Ze szkodników często pojawia się mszyca azaliowa i różanecznikowa, wciornastki oraz opuchlak truskawkowiec (wygryzione dziury w liściach).


Przeczytaj o gatunkach:

Rhododendron catawbiense – różanecznik katawbijski

Rhododendron flavum – azalia pontyjska


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.