Clivia miniata – kliwia pomarańczowa


Clivia miniata - kliwia pomarańczowa
Kliwia pomarańczowa zachwyca licznymi pomarańczowymi kwiatami

Clivia miniata – kliwia pomarańczowa (kliwia cynobrowa) to jedna z najpiękniejszych roślin doniczkowych. Zachwyca ciemnozielonymi, grubymi liśćmi, ale przede wszystkim wspaniałymi kwiatami. Jest przy tym mało wymagająca mimo egzotycznego, afrykańskiego pochodzenia. Jest krewną hipeastrum, ale nie wytwarza cebul.

Planując kupno kliwii musimy pamiętać o wcześniejszym wyborze odpowiedniego dla niej miejsca. Kliwia nie znosi przestawiania, dlatego szczególnie warto przemyśleć to, gdzie ją postawimy na najbliższe kilka-kilkanaście lat.

Pochodzenie i opis

Clivia miniata – kliwia pomarańczowa (kliwia cynobrowa) rośnie dziko w lasach w dolinach górskich Afryki Południowej. Rośnie tam na glebach ilastych.

Kliwia jest byliną o silnie zgrubiałych, bulwiastych, wrażliwych na uszkodzenie korzeniach. Uprawiana jest jako roślina do dekoracji pomieszczeń. Jest ozdobna z kwiatów i liści.

Kliwia pomarańczowa wytwarza liście ściśle przylegające do skróconego pędu. Liście są ozdobne – równowąskie, mięsiste, ciemnozielone. Wyrastają parzyście i rozkładają się na boki tworząc charakterystyczny wachlarz. Każdego roku dobrze pielęgnowana roślina wytwarza kilka nowych liści. W dobrych warunkach jest rośliną długowieczną.

clivia miniata - kliwia pomarańczowa
Kliwia jest ozdobna zarówno z kwiatów jak i z liści

Głównym elementem dekoracyjnym kliwii są pomarańczowe (rzadziej żółte lub czerwone), dzwonkowate kwiaty. Powstają one na pędzie kwiatostanowym wyrastającym spomiędzy liści (ale nie ze środka). Nie ma więc obawy, że po kwitnieniu rozety będą zamierać.

Na jednym grubym, bezlistnym pędzie może być nawet do 20 kwiatów.

Kwitnienie najczęściej rozpoczyna się wczesną wiosną (kwiaty zdobią roślinę w II/III – V/VI). Dobrze pielęgnowane okazy mogą zakwitnąć drugi raz na jesieni. Kwiaty nie pachną. Po kwitnieniu roślina może zawiązać nasiona w kulistych jagodach.

Kliwia z czasem tworzy bardzo silnie rozrośnięte egzemplarze z wieloma rozetami liści. Każda z tych rozet co roku intensywnie kwitnie.

Kliwia jest rzadko atakowana przez szkodniki, rzadko też choruje.

Dlaczego kliwia nie kwitnie?

Kliwia jest rośliną łatwą w uprawie i chętnie kwitnącą w mieszkaniach, biurach itp. Musimy jedynie spełnić kilka jej zachcianek:

  1. Kliwia nie znosi zmiany miejsca ani przekręcania doniczki. Dobrze zastanówmy się nad docelowym miejscem dla kliwii tak, aby jak najmniej ją ruszać. Na doniczce warto zaznaczyć stronę ustawienia rośliny i po ewentualnej zmianie miejsca (np. prysznic, mycie powierzchni w pokoju) odstawić zachowując docelowe ustawienie rośliny.
  2. Do wytworzenia kwiatów kliwia potrzebuje okresu spoczynku. Jest to uwarunkowane genetycznie i wiąże się z miejscem pochodzenia rośliny. W dolinach górskich Afryki Południowej występuje określony cykl wegetacji – w okresie V – VIII, w okresie suszy rośliny przechodzą okres spoczynku, a zaczynają wegetację wraz z nadejściem pory deszczowej. Kliwia potrzebuje więc okresu przesuszenia przypadający u nas na IX-XII.
  3. Aby kliwia zakwitła potrzebuje okresu przechłodzenia. Roślina powinna  przez kilka tygodni stać w temperaturze obniżonej do 10-14oC (od poł. IX do I).  Utrzymanie takiej temperatury w mieszkaniu jest trudne, dlatego kliwie szczególnie ładnie kwitną w słabiej ogrzewanych korytarzach biurowych, hotelowych, restauracyjnych itp. Im bardziej obniżamy temperaturę powietrza tym mocnej ograniczamy podlewanie.
  4. Należy ścinać pędy kwiatostanowe zaraz po kwitnieniu, aby nie dopuścić do tworzenia się nasion. Tworzenie nasion jest tak dużym wysiłkiem dla rośliny, że roślina może w następnym roku nie zakwitnąć.
Wymagania i uprawa

Kliwia najlepiej czuje się w miejscu dobrze oświetlonym, ale poza zasięgiem bezpośrednich promieni słonecznych. Dobrze sprawdzi się wschodni parapet okna. Na wystawie południowej warto umieścić kliwię blisko okna, ale np. za firanką (dotrze wtedy do rośliny światło rozproszone). Ostre promienie słoneczne padające na liście mogą powodować poparzenia (brązowe brzydkie plamy). Optymalna temperatura w czasie intensywnego wzrostu i kwitnienia to 15-20oC.

Zbyt niska temperatura podczas wybijania pędu kwiatostanowego może skutkować wytworzeniem bardzo krótkiego pędu (ok. 10 cm zamiast 50 cm). Aby pęd wyrósł na odpowiednią wysokość można podlać roślinę wodą o temperaturze ok. 40oC.

W okresie jesienno-zimowym kliwia wymaga niższej temperatury (10-14oC) i jest to podstawowy warunek niezbędny do tego, aby kliwia zakwitła.

Podłoże do uprawy kliwii powinno być próchniczne, przepuszczalne, lekko kwaśne. Na dnie doniczki koniecznie trzeba wysypać warstwę drenażu (żwir, keramzyt), gdyż mięsiste korzenie nie znoszą nadmiaru wody i łatwo gniją. Kliwię podlewamy dopiero wtedy, gdy ziemia w doniczce lekko przeschnie (poza okresem spoczynku, kiedy roślinę niemal zasuszamy). Doniczkę stawiamy na podstawce i po podlaniu usuwamy nadmiar wody z podstawki.  Kliwia nie wymaga wysokiej wilgotności powietrza, nie należy też zraszać liści  (mogą wtedy powstawać plamy na liściach).

Kliwia nie lubi zbyt częstego przesadzania ani za dużej doniczki. Młode rośliny przesadzamy co roku, a starsze co 3-4 lata, w momencie, gdy korzenie zaczynają przerastać doniczkę. Kliwia lubi ciasne pojemniki, dlatego wybieramy do przesadzenia doniczkę numer większą. Korzenie kliwii są wrażliwe, łatwo ulegają uszkodzeniu, należy więc wszystkie prace związane z przesadzaniem wykonywać bardzo delikatnie.

Podsumowanie – jeden rok z życia kliwii

jeden rok z życia kliwii

Rozmnażanie

Kliwię najłatwiej rozmnaża się przez oddzielanie odrostów korzeniowych z rozrośniętych egzemplarzy podczas przesadzania (w VI/VII, po kwitnieniu). Musimy wykonać to bardzo delikatnie, aby nie uszkodzić wrażliwych korzeni. Nowe rośliny powinny mieć minimum 4-5 liści. Tak rozmnożone rośliny są zdolne do kwitnienia po 2 latach.

Rozmnażania z nasion w warunkach amatorskich nie polecam. Po pierwsze, wytworzenie nasion przez naszą roślinę to zawsze jest dla niej duży wysiłek. Może to skutkować brakiem kwitnienia w następnym roku. Po drugie,  z nasion uzyskanych w domu otrzymujemy rośliny niepodobne do osobnika matecznego, o często rozmytej barwie kwiatów. Ponadto kwiaty wymagają sztucznego zapylenia, a owoce dojrzewają nawet 10 miesięcy. Nasiona muszą być natychmiast wysiane, bo szybko tracą zdolność kiełkowania. Na dodatek kwitnienie roślin otrzymanych z nasion następuje dopiero po kilku latach uprawy. Uprawa z nasion jest stosowana w produkcji kliwii na masową skalę.

Zastosowanie

Kliwia wraca w ostatnich czasach do łask i staje się coraz modniejszą rośliną do dekoracji pomieszczeń. Ze względu na niewielkie wymagania, szczególnie termiczne i świetlne, chętnie jest komponowana w pomieszczeniach użyteczności publicznej – w biurach, halach, centrach handlowych itp. Ładnie wygląda w nowoczesnych wnętrzach. Jest widoczna z daleka zarówno w czasie kwitnienia, jak i w okresie, gdy zdobią ją tylko liście.

Kliwia jest rośliną trującą, a większe dawki soku z kliwii mogą nawet spowodować śmierć. Z tego względu nie powinno się stawiać kliwii w miejscach dostępnych przez dzieci. Przesadzanie i podział roślin należy bezwzględnie wykonywać w rękawicach ochronnych.


 

0

Napisz komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *