Cyclamen persicum – cyklamen perski, fiołek alpejski, gduła


Cyclamen persicum - cyklamen perski
Cyklamen perski – Cyclamen persicum

Cyclamen persicum  – cyklamen perski (fiołek alpejski) to podstawowa roślina doniczkowa ozdobna z kwiatów. Kwitnie w okresie jesienno zimowym i doskonale rozwesela nasze mieszkania w czasie szaro burych krótkich dni. Przez wielu traktowana jest jako roślina sezonowa, którą po kwitnieniu się wyrzuca. Warto jednak poświęcić jej trochę wysiłku, by móc się nią cieszyć przez kilka lat.

Pochodzenie i opis


Cyklamen perski jest byliną, która rośnie dziko w Europie Południowej, Azji Zachodniej i w Afryce Północnej, w cienistych lasach liściastych.

Potoczna nazwa cyklamenu perskiego „fiołek alpejski” jest niewłaściwa, ponieważ gatunek ten jest spokrewniony z pierwiosnkami, a nie z fiołkami, a ponadto nie pochodzi z Alp.

Cyclamen persicum - cyklamen perski
Bulwa cyklamenu

Cyklamen jest rośliną bulwiastą. Młode bulwy są okrągłe, a starsze mocno spłaszczone. Bulwa cyklamenów wygląda jak mała rzepa (stąd na zachodzie Europy cyklamen nazywany jest rzepą leśną). 

Cyclamen persicum - cyklamen perski
Cyklamen perski jest ozdobny przede wszystkim z kwiatów

Cyklamen jest ozdobny zarówno z kwiatów (jedna z podstawowych kwitnących roślin doniczkowych), jak i z liści. Liście są długoogonkowe, ciemnozielone, okrągłe. Na liściach najczęściej widać wyraźną nerwację i marmurkowy rysunek. Kwiaty są długoogonkowe i wyrastają bezpośrednio z bulwy. Kwiaty, w zależności od odmiany mogą być białe, różowe, czerwone, kwitną przy dniu krótkim – od jesieni do wiosny. Odmiany drobnokwiatowe ładnie pachną.

Wymagania


Cyklamen perski jest rośliną dość wybredną. Jego mięsiste bulwy, liście i kwiaty nie lubią nadmiaru wody w doniczce, nie lubią też zraszania wodą. Cyklamen nie znosi pełnego słońca, natomiast doskonale czuje się na dobrze oświetlonym wschodnim lub północnym parapecie. Nie lubi wysokich temperatur, najlepiej czuje się w temperaturze ok. 15oC. Ma duże wymagania pokarmowe, ale jednocześnie korzenie są wrażliwe na nadmiar soli w podłożu. 

Cyklamen perski jest wrażliwy na mróz – głównie stosowany jest jako roślina do dekoracji pomieszczeń, a w ogrodach (bardzo rzadko) jako bylina zimująca w pomieszczeniach.

Uprawa


Zbyt wysoka temperatura przy jednoczesnej niskiej wilgotności powietrza przyczynia się do szybkiego przekwitania i przygotowywania się roślin do spoczynku. Dlatego dla długiego i obfitego kwitnienia potrzeba zapewnić roślinom dużo wilgoci w powietrzu, np. poprzez postawienie doniczki na spodeczku z kamykami lub keramzytem. Do spodeczka należy systematycznie wlewać wodę, która parując nawilża i schładza powietrze wokół rośliny.

Roślin nie podlewamy bezpośrednio do gleby, ponieważ nasady liści i pędów kwiatowych oraz bulwy są bardzo wrażliwe na polewanie wodą i łatwo gniją (są atakowane przez grzyby). Podlewamy przez podsiąkanie – nalewamy wodę do spodeczka, czekamy, aż woda wsiąknie w glebę, a nadmiar wody wylewamy.

Cyklameny mają duże zapotrzebowanie na składniki pokarmowe, ale ich system korzeniowy jest wrażliwy na nadmiar soli w podłożu. Dlatego rośliny zasilamy często (co tydzień w okresie wegetacji), ale dawką nawozu o połowę mniejszą niż zalecenie producenta.

Okres spoczynku


W naturalnym środowisku, w okresie lata cyklamen przechodzi okres spoczynku wywołany wysoką temperaturą i brakiem opadów. Podobnie cyklameny z naszych mieszkań w okresie lata przechodzą spoczynek w postaci bezlistnych bulw. Ich chęć do rozpoczęcia spoczynku przejawia się stopniowym żółknięciem liści.  W tym czasie stopniowo przestajemy rośliny podlewać, aż w końcu bulwy całkowicie zasuszamy. Latem można doniczki z bulwami wystawić na taras lub do ogrodu, pod warunkiem zabezpieczenia ich przed wilgocią. 

Gdy zaczną pojawiać się nowe liście bulwę wyjmujemy z pojemnika, oczyszczamy ze starej ziemi i sadzimy do świeżego podłoża do stosunkowo ciasnej doniczki. Bulwę sadzimy stosunkowo płytko, tak aby ok. 1/3 wystawała z podłoża. Rozpoczynamy systematyczne podlewanie i zasilanie. 

Rozmnażanie


Cyklameny rozmnaża się wyłącznie w wyspecjalizowanych gospodarstwach. W produkcji wielkotowarowej cyklameny otrzymuje się wyłącznie z nasion oraz in vitro. Nie stosuje się dzielenia bulw, gdyż współczynnik rozmnażania jest bardzo niewielki, a bulwy bardzo źle znoszą cięcie i trudno zabliźniają rany.

Zastosowanie


Cyklamen perski jest tradycyjnie stosowany jako kwitnąca roślina doniczkowa do dekoracji wnętrz. Jest także rośliną cenioną we florystyce – ze względu na stosunkowo długi pęd kwiatostanowy nadaje się na bukiety i do ciętych kompozycji. Na zachodzie Europy wzrasta zainteresowanie odmianami, którymi można obsadzać skrzynki balkonowe i ogrody (mniej wrażliwe na niskie temperatury).


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.